อภิธานศัพท์โซลาร์และคำถามที่พบบ่อยสำหรับบ้านในไทย 2569: kWp kWh ค่า Ft และอื่น ๆ
kWp คือกำลังสูงสุดของแผง ส่วน kWh (หน่วยไฟ) คือพลังงานที่แผงผลิตได้ ระบบ 5 kWp ในกรุงเทพฯ ผลิตไฟได้ประมาณ 7,280 kWh ต่อปีตามการประเมินของ PVGIS และ 1 kWh เท่ากับ 1 หน่วยในบิลค่าไฟ [1] หน้านี้อธิบายคำ 30 คำที่พบบ่อยที่สุดในใบเสนอราคา บิลค่าไฟ และกฎเกณฑ์โซลาร์ในไทย พร้อมตัวเลขปัจจุบันของแต่ละคำ ณ 17 พฤศจิกายน 2569
สรุปสั้น
- 1 kWh เท่ากับ 1 หน่วยในบิลค่าไฟของ กฟน. หรือ กฟภ.
- แผง 1 kWp ในกรุงเทพฯ ผลิตไฟได้ประมาณ 1,456 kWh ต่อปี หรือประมาณ 4 kWh ต่อวัน [1][2]
- ค่า Ft งวดกันยายนถึงธันวาคม 2569 อยู่ที่ 16.23 สตางค์ต่อหน่วย [3]
- ไฟส่วนเกินขายคืนได้หน่วยละ 2.20 บาท สูงสุด 5 kW ต่อมิเตอร์ สัญญา 20 ปี [3]
- เงินสนับสนุนโซลาร์ภาคประชาชน 50,000 บาท และการลดหย่อนภาษีสูงสุด 200,000 บาท บ้านหนึ่งใช้ได้อย่างใดอย่างหนึ่ง [4][5]
kWp คือกำลังผลิตสูงสุดของแผงโซลาร์ ส่วน kW คือขนาดของอินเวอร์เตอร์ (inverter)หรือขนาดระบบ
คำศัพท์แต่ละคำหมายถึงอะไร
| คำ | ภาษาอังกฤษ | ความหมาย | ตัวเลขปัจจุบันหรือตัวอย่าง |
|---|---|---|---|
| กิโลวัตต์ | kW | กำลังไฟ คืออัตราการผลิตหรือใช้ไฟ | อินเวอร์เตอร์ 5 kW จ่ายไฟได้สูงสุด 5 kW ในเวลาเดียวกัน |
| กิโลวัตต์พีค | kWp | กำลังของแผงตามสภาวะทดสอบมาตรฐาน | แผง 625 W จำนวน 8 แผง เท่ากับ 5 kWp [13] |
| กิโลวัตต์ชั่วโมง หรือหน่วย | kWh | พลังงาน เท่ากับ 1 หน่วยในบิล | ใช้ไฟ 1 kW นาน 1 ชั่วโมง |
| ผลผลิตไฟ | Yield | kWh ที่ผลิตได้ต่อ kWp ต่อปี | ประมาณ 1,456 kWh ต่อ kWp ในกรุงเทพฯ [1] |
| ออนกริด | On‑grid | ต่อกับการไฟฟ้า ไม่มีแบตเตอรี่ | ดู ระบบแต่ละแบบ |
| ไฮบริด | Hybrid | ต่อกับการไฟฟ้า และมีแบตเตอรี่ | มีไฟสำรองเมื่อไฟดับหากออกแบบไว้ |
| ออฟกริด | Off‑grid | ไม่ต่อกับการไฟฟ้า | ต้องมีแบตเตอรี่ และมักใช้เครื่องปั่นไฟร่วม |
| อินเวอร์เตอร์ | Inverter | แปลงไฟกระแสตรงจากแผงเป็นไฟกระแสสลับในบ้าน | ต้องเป็นรุ่นในบัญชีของการไฟฟ้า [7] |
| อินเวอร์เตอร์สตริง | String inverter | อินเวอร์เตอร์เครื่องเดียวสำหรับแผงหลายแผงที่ต่อเป็นสาย | แบบที่บ้านในไทยใช้มาก |
| ไมโครอินเวอร์เตอร์ | Microinverter | อินเวอร์เตอร์ขนาดเล็กติดทุกแผง | ดู Enphase |
| ออปติไมเซอร์ | Optimiser | กล่องติดแผงที่ติดตามแต่ละแผงแยกกัน | ดู SolarEdge |
| แบตเตอรี่ลิเธียมไอรอนฟอสเฟต | LFP battery | เคมีลิเธียมที่แบตเตอรี่บ้านส่วนใหญ่ใช้ | ดู แบตเตอรี่บ้าน |
| การใช้ไฟเอง | Self-consumption | สัดส่วนไฟจากโซลาร์ที่ใช้ในบ้าน | ใช้เองมากขึ้น คืนทุนเร็วขึ้น |
| การขายไฟส่วนเกิน | Net billing | ขายเฉพาะไฟที่เหลือในราคาที่กำหนด | หน่วยละ 2.20 บาท ตามโครงการปี 2569 [3] |
| การหักลบหน่วย | Net metering | หักไฟที่ส่งออกกับไฟที่ซื้อเข้าแบบหน่วยต่อหน่วย | ไม่ใช่ระบบของไทยในปี 2569 ดู การขายไฟคืน |
| ค่าเอฟที | Ft | ค่าไฟฟ้าผันแปรที่บวกเพิ่มทุกหน่วย | 16.23 สตางค์ต่อหน่วย งวดกันยายนถึงธันวาคม 2569 [3] |
| อัตรา TOU | TOU tariff | อัตราค่าไฟที่ราคาช่วงพีคและนอกพีคต่างกัน | ดู ติดตามค่าไฟ |
| โซลาร์ภาคประชาชน | Solar Phak Prachachon | โครงการโซลาร์บ้านระดับประเทศปี 2569 | เงินสนับสนุน 50,000 บาท ผู้มีสัญชาติไทย ระบบ 5 ถึง 10 kWp [4] |
| ใบกำกับภาษีอิเล็กทรอนิกส์ | e‑Tax invoice | ใบกำกับภาษีจากผู้ขายที่จดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่ม | ต้องใช้เพื่อลดหย่อนภาษี [5] |
| ลดหย่อนภาษี | Tax deduction | นำเงินที่จ่ายไปหักจากเงินได้ที่ต้องเสียภาษี | สูงสุด 200,000 บาท ถึง 31 ธันวาคม 2571 [5] |
| กฟน. | MEA | การไฟฟ้านครหลวง | กรุงเทพมหานคร นนทบุรี และสมุทรปราการ [8] |
| กฟภ. | PEA | การไฟฟ้าส่วนภูมิภาค | จังหวัดอื่นทั้งหมด [8] |
| กกพ. | ERC | คณะกรรมการกำกับกิจการพลังงาน | ระบบต่ำกว่า 1,000 kVA ไม่ต้องขอใบอนุญาต [9] |
| กรมพัฒนาธุรกิจการค้า | DBD | หน่วยงานที่เก็บงบการเงินของบริษัท | ใช้ใน วิธีให้คะแนน ของเรา |
| แบบไฟฟ้าแบบเส้นเดียว | Single line diagram | แบบการเดินสายที่ยื่นต่อการไฟฟ้า | ลงนามโดยวิศวกรไฟฟ้าที่มีใบอนุญาต [7] |
| อุปกรณ์จำกัดการส่งไฟออก | Export limiting device | จำกัดปริมาณไฟที่ไหลออกสู่สายส่ง | ต้องใช้กับระบบเกิน 5 kW ในพื้นที่ กฟน. [7] |
| มอก. | TIS | มาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม | สายไฟโซลาร์ แบตเตอรี่ลิเธียม ฟิวส์ และอินเวอร์เตอร์เป็นสินค้าควบคุม [10] |
| IEC 61701 | IEC 61701 | การทดสอบการกัดกร่อนจากละอองเกลือของแผง | ควรขอเมื่อบ้านอยู่ใกล้ทะเล [11] |
| ราคาต่อวัตต์ | Price per watt | ราคาระบบหารด้วยขนาดระบบ | ระบบ 5 kW ราคา 160,600 บาท เท่ากับ 32.1 บาทต่อวัตต์ [6] |
| ระยะคืนทุน | Payback | จำนวนปีที่เงินที่ประหยัดได้เท่ากับเงินลงทุน | ประมาณ 4.4 ถึง 7.4 ปีในตัวอย่างของเรา ดู ค่าติดตั้งโซลาร์ |
ตัวอย่าง: จากบิลค่าไฟสู่ขนาดระบบ
บ้านที่จ่ายค่าไฟ 3,000 ถึง 5,000 บาทต่อเดือนเหมาะกับระบบประมาณ 5 kWp ตามตารางของเรา ดู ควรติดโซลาร์กี่ kW ระบบ 5 kWp ในกรุงเทพฯ ผลิตไฟได้ประมาณ 7,280 kWh ต่อปี หรือประมาณ 610 หน่วยต่อเดือน [1] ที่ราคา 160,600 บาทรวมติดตั้ง คิดเป็น 32.1 บาทต่อวัตต์ [6] หากลงทะเบียนรับเงินสนับสนุนทัน ชุดมาตรฐานราคาอ้างอิง 140,000 บาท จะเหลือ 90,000 บาทหลังหักเงินสนับสนุน 50,000 บาท [4][12]
ความเข้าใจผิดที่พบบ่อย
- สับสนระหว่าง kW กับ kWh: kW คือขนาดระบบ ส่วน kWh คือไฟที่ได้ในแต่ละวันหรือเดือน
- เทียบราคารวม ไม่เทียบราคาต่อวัตต์: ใบเสนอราคาที่ถูกกว่าสำหรับระบบที่เล็กกว่า อาจแพงกว่าต่อวัตต์
- คิดว่าใช้เงินสนับสนุนและลดหย่อนภาษีพร้อมกันได้: ต้องเลือกอย่างใดอย่างหนึ่ง [4][5]
- คาดว่าเป็นระบบหักลบหน่วย: ปี 2569 ไทยรับซื้อไฟที่ส่งออกหน่วยละ 2.20 บาท ต่ำกว่าค่าไฟที่ประหยัดได้เมื่อใช้ไฟเอง [3]
อ่านเพิ่ม: ติดโซลาร์คุ้มไหม ค่าติดตั้งโซลาร์ ขั้นตอนขออนุญาต โซลาร์ภาคประชาชน การจัดอันดับบริษัทติดตั้ง และ วิธีให้คะแนน
คำถามที่พบบ่อย
kWp กับ kWh ต่างกันอย่างไร
kWp คือกำลังสูงสุดของแผงซึ่งบอกขนาดระบบ ส่วน kWh คือพลังงานที่ผลิตหรือใช้ และ 1 kWh เท่ากับ 1 หน่วยในบิลค่าไฟ ระบบ 5 kWp ในกรุงเทพฯ ผลิตไฟได้ประมาณ 7,280 kWh ต่อปี หรือเฉลี่ยประมาณ 20 kWh ต่อวัน
ติดโซลาร์บ้านในไทยราคาเท่าไร
แพ็กเกจที่ประกาศราคาอยู่ที่ประมาณ 117,400 บาทสำหรับ 3 kW, 160,600 ถึง 194,000 บาทสำหรับ 5 kW แบบ 1 เฟส และ 266,300 ถึง 366,000 บาทสำหรับ 10 kW รวมภาษีมูลค่าเพิ่มและค่าติดตั้ง ณ 13 พฤศจิกายน 2569 ดูทุกขนาดและทุกเฟสที่หน้าค่าติดตั้งโซลาร์
โซลาร์คืนทุนกี่ปี
ตัวอย่างการคำนวณของเราให้ประมาณ 4.4 ถึง 7.4 ปี สำหรับระบบ 3 ถึง 10 kW ในบ้านที่ใช้ไฟจากโซลาร์ส่วนใหญ่ช่วงกลางวัน ที่อัตราค่าไฟตั้งแต่กันยายน 2569 บ้านที่ใช้ไฟกลางวันน้อย หรือส่งไฟออกส่วนใหญ่ในราคาหน่วยละ 2.20 บาท จะคืนทุนช้ากว่า
ควรเลือกเงินสนับสนุนหรือลดหย่อนภาษี
ใช้ได้อย่างใดอย่างหนึ่ง เงินสนับสนุน 50,000 บาทเหมาะกับครัวเรือนส่วนใหญ่ ส่วนผู้เสียภาษีที่อัตราสูงสุดเกิน 25% มักประหยัดได้มากกว่าด้วยการลดหย่อนสูงสุด 200,000 บาท คู่มือลดหย่อนภาษีของเรามีตัวอย่างตามช่วงรายได้
ติดโซลาร์ที่บ้านต้องขออนุญาตไหม
ต้องยื่นขอเชื่อมต่อระบบกับ กฟน. หรือ กฟภ. พร้อมแบบไฟฟ้าแบบเส้นเดียวที่ลงนามโดยวิศวกรไฟฟ้าที่มีใบอนุญาต บ้านส่วนใหญ่ไม่ต้องขอใบอนุญาตจาก กกพ. และไม่ต้องขออนุญาตก่อสร้าง เพราะแผงบนหลังคาที่หนักไม่เกิน 20 กก. ต่อตารางเมตรไม่ถือเป็นการดัดแปลงอาคาร
ขายไฟโซลาร์คืนการไฟฟ้าได้ไหม
ได้ ปี 2569 การไฟฟ้ารับซื้อไฟส่วนเกินหน่วยละ 2.20 บาท สูงสุด 5 kW ต่อมิเตอร์ สัญญา 20 ปี แบบขายไฟส่วนเกิน คุณใช้ไฟจากโซลาร์เองก่อน แล้วขายเฉพาะส่วนที่เหลือ การใช้ไฟเองจึงสำคัญกว่าการส่งออก
ต้องมีแบตเตอรี่ไหม
ส่วนใหญ่ไม่จำเป็น แบตเตอรี่เพิ่มราคาระบบ 5 kW ประมาณ 40,000 ถึง 136,000 บาท และคืนทุนช้า ยกเว้นบ้านที่ใช้ไฟหลังพระอาทิตย์ตกมาก หรือต้องการไฟสำรองเมื่อไฟดับ อินเวอร์เตอร์ไฮบริด (hybrid)ช่วยให้เพิ่มแบตเตอรี่ภายหลังได้
เลือกบริษัทติดตั้งอย่างไร
เลือกบริษัทที่ขึ้นทะเบียนกับ กฟน. หรือ กฟภ. ตรวจผลการจัดอันดับและงบการเงินในหน้าจัดอันดับของเรา ถามว่าออกใบกำกับภาษีอิเล็กทรอนิกส์ (e‑Tax Invoice)ได้หรือไม่ แล้วเทียบใบเสนอราคาอย่างน้อย 2 รายที่มีขนาด kWp และอุปกรณ์เดียวกัน โดยดูราคาต่อวัตต์และการรับประกันงานติดตั้ง
แหล่งข้อมูล
- European Commission JRC: PVGIS 5.3 ข้อมูล PVGIS-ERA5 ปี 2548 ถึง 2566 ระบบ 1 kWp ความสูญเสีย 14% มุมเอียงที่เหมาะสม กรุงเทพฯ. https://re.jrc.ec.europa.eu/api/v5_3/PVcalc?lat=13.75&lon=100.5&peakpower=1&loss=14&outputformat=json&optimalangles=1 อ่านเมื่อ 17 พฤศจิกายน 2569
- อมรินทร์ทีวี: วิศวกร กฟน. ระบุการผลิตไฟเฉลี่ยประมาณ 4 kWh ต่อวันต่อ kWp. https://www.amarintv.com/spotlight/sustainability/562301 อ่านเมื่อ 13 พฤศจิกายน 2569
- โพสต์ทูเดย์: กพช. กำหนดรับซื้อไฟหน่วยละ 2.20 บาท 20 ปี สูงสุด 5 kW ต่อมิเตอร์ และคงค่า Ft 16.23 สตางค์ งวดกันยายนถึงธันวาคม 2569. https://www.posttoday.com/smart-city/748946 เผยแพร่ 18 กันยายน 2569, อ่านเมื่อ 13 พฤศจิกายน 2569
- ไทยรัฐ: โซลาร์ภาคประชาชน เงินสนับสนุน 50,000 บาทสำหรับระบบ 5 ถึง 10 kWp ผู้มีสัญชาติไทย ใช้ร่วมกับการลดหย่อนภาษีไม่ได้. https://www.thairath.co.th/news/society/2968816 เผยแพร่ 28 ตุลาคม 2569, อ่านเมื่อ 13 พฤศจิกายน 2569
- เดลินิวส์: ลดหย่อนภาษีโซลาร์รูฟท็อป สูงสุด 200,000 บาท ไม่เกิน 10 kW ถึง 31 ธันวาคม 2571 ต้องใช้ใบกำกับภาษีอิเล็กทรอนิกส์. https://www.dailynews.co.th/news/5659250/ อ่านเมื่อ 13 พฤศจิกายน 2569
- JIB: Synnex Solar Roof Huawei Core 5 kW 1 เฟส รวมติดตั้ง 160,600 บาท. https://www.jib.co.th/web/product/readProduct/86301 อ่านเมื่อ 13 พฤศจิกายน 2569
- ฐานเศรษฐกิจ: ขายไฟให้ กฟน. ปี 2569 อินเวอร์เตอร์ในบัญชี แบบไฟฟ้าแบบเส้นเดียว และอุปกรณ์จำกัดการส่งไฟออกสำหรับระบบเกิน 5 kW. https://www.thansettakij.com/general-news/663189 อ่านเมื่อ 13 พฤศจิกายน 2569
- ไทยรัฐ: กฟน. ดูแลกรุงเทพมหานคร นนทบุรี และสมุทรปราการ ส่วน กฟภ. ดูแลจังหวัดอื่น. https://www.thairath.co.th/lifestyle/life/2893616 อ่านเมื่อ 17 พฤศจิกายน 2569
- ไทยพับลิก้า: กกพ. ยกเว้นใบอนุญาตสำหรับการผลิตไฟต่ำกว่า 1,000 kVA ตั้งแต่ 4 เมษายน 2568. https://thaipublica.org/2025/05/erc15-05-2568/ เผยแพร่ 15 พฤษภาคม 2568, อ่านเมื่อ 13 พฤศจิกายน 2569
- ฐานเศรษฐกิจ: สมอ. กำหนดให้สายไฟโซลาร์ แบตเตอรี่ลิเธียม ฟิวส์ และอินเวอร์เตอร์เป็นสินค้าควบคุม. https://www.thansettakij.com/economy/662915 อ่านเมื่อ 17 พฤศจิกายน 2569
- EVS: มาตรฐาน EN 61701 (IEC 61701) การทดสอบการกัดกร่อนจากละอองเกลือของแผงโซลาร์. https://www.evs.ee/en/evs-en-61701-2012 อ่านเมื่อ 17 พฤศจิกายน 2569
- กระทรวงมหาดไทย: คู่มือผู้รับจ้างโครงการโซลาร์ภาคประชาชน ชุดมาตรฐานอ้างอิง 5 kW ราคา 140,000 บาท. https://peoplesolar.mea.or.th/assets/documents/vendor-handbook.pdf เผยแพร่ 27 ตุลาคม 2569, อ่านเมื่อ 13 พฤศจิกายน 2569
- HomePro: Premium Package M 5 kW 1 เฟส แผง RISEN 625 W 8 แผง อินเวอร์เตอร์ Huawei. https://www.homepro.co.th/p/1256887 อ่านเมื่อ 13 พฤศจิกายน 2569